تومولوس ها که به آن ها تپه مصنوعی یا تپه دستساز نیز می گویند از نظر معماری باستانی در سه گروه زیر قرار می گیرند:

  • گورتپه ها ( تومولوس ها )
  • شهرتپه ها (سکونتگاه ها)
  • دژتپه ها (قلعه ها)

در همه قسمت های اوراسیا به ویژه مناطق باستانی، تومولوس ها وجود را می توان دید.

تومولوس چیست

تومولوس یا گورتپه نوعی تپه باستانی است که بر روی مقبره پادشاهان توسط معماران باستان از لایه های مختلف خاک و سنگ ساخته می شده است. در حقیقت گورتپه ها برای انجام نوعی مراسم خاکسپاری بوده که از نظر ارتفاع (۹ الی ۳۶ متر)، مقام فرد دفن شده و مقدار دفینه های درون تومولوس با یکدگیر تفاوت دارند. در ادامه مقاله ” تومولوس در آثار باستانی ” مواردی مانند جهت ورودی، لایه های سازنده، و تشخیص تومولوس از سایر تپه ها را مورد بررسی قرار می دهیم.

ورودی تومولوس

ورودی تومولوس یا گورتپه ها بر اساس اعتقادات مذهبی مردم دوران باستان ساخته شده است، آن ها عقیده داشتند که ورودی باید به سمت طلوع آفتاب بوده تا نور که نشان پاکی می باشد به ناپاکی بتابد و فرد فوت شده به عروج برسد. در تفسیر دوم از تومولوس که دارای برآمدگی بیشتر از سنگ و خاک است، ورودی تومولوس می باشد زیرا در طول تاریخ همیشه سازندگان بر نقشه، طراحی بنا و پوشیده شدن تاکید داشتند.

شناسایی تومولوس

شناسایی تومولوس

شناسایی تومولوس

تشخیص و شناسایی گورتپه از بقیه تپه ها کار دشواری نیست و با در نظر گرفتن شاخص های متعددی که برای تشخیص گورتپه است می توانید این کار را انجام دهید:

  • معمولا چشمه، نهر یا رودخانه از کنار آن عبور می کند که این قضیه به قوانین تدفین و در دسترس بودن آب برای ساخت تومولوس بر می گردد
  • معمولا در جای بلند، مشرف به دره و دشت می باشد. این مورد برای احترام به فر متوفی و جلوگیری از غارت گورتپه می باشد
  • عبادت گاه های مخروبه مانند صومعه، کلیسا یا کنیسه در نزدیکی آن است که اشاره به قدمت تومولوس، ارزش مقبره و اهمیت مذاب در دوران باستان می باشد
  • سفال های منقوش، خاکستر، کاشی های رنگی و انواع آجرهای شکسته بر روی آن قرار گرفته اند که نشان از قدمت مقبره می باشد
  • سنگ های غریب، تراش خورده و درختان کهن مانند درخت عرعر کنار آن می باشد که تا کنون همواره نماد قبر بوده و در قبرستان ها استفاده می شده.

ساختار تومولوس

ساختار تومولوس

ساختار تومولوس

گورتپه ساختار پیچیده و منظمی دارد که بر اساس قوائد خاص توسط معماران کهن ساخته شده است. در حالت کلی می توان گفت که ساختار لایه های گورتپه از بیرون به داخل عبارتند از:

  • معمولا چشمه، نهر یا رودخانه از کنار آن عبور می کند که این قضیه به قوانین تدفین و در دسترس بودن آب برای ساخت تومولوس بر می گردد
  • معمولا در جای بلند، مشرف به دره و دشت می باشد. این مورد برای احترام به فر متوفی و جلوگیری از غارت تومولوس می باشد
  • عبادت گاه های مخروبه مانند صومعه، کلیسا یا کنیسه در نزدیکی آن است که اشاره به قدمت گورتپه، ارزش مقبره و اهمیت مذاب در دوران باستان می باشد
  • سفال های منقوش، خاکستر، کاشی های رنگی و انواع آجرهای شکسته بر روی آن قرار گرفته اند که نشان از قدمت مقبره می باشد
  • سنگ های غریب، تراش خورده و درختان کهن مانند درخت عرعر کنار آن می باشد که تا کنون همواره نماد قبر بوده و در قبرستان ها استفاده می شده.

خطرات تومولوس

مهمترین تله موجود در تومولوس ها مسمومیت می باشد. اتاق مقبره به اندازه ای سالم و تمیز ساخته می شود که، گاز طلا و گاز جسد پوشیده به خودی خود از بین نمی رود و درون اتاق باقی می ماند. هنگام باز گردن مقبره اگر به این موضوع دقت نوشد، به اندازه ای خطرناک است که ممکن است باعث مرگ کاوشگر شود. در زمان باز کردن مقبره این موضوع را هرگز فراموش نکنید که با گاز روبرو خواهیم شد و باید از ماسک ضد گاز استفاده کرد. زمانی که منطقه ای گازدار باز می شود، باید به سرعت از آن منطقه دور شد. گاز های جمع شده در اتاق با روش های مختلفی قابل تخلیه کردن می باشد. هر روی را که استفاده می کنید، حتما از ماسک ضد گاز استفاده کنیدو بدون دستکش پلاستیکی اشیاء درون اتاق را بر ندارید.

در برخی تومولوس ها از تله آب استفاده می شود. در تومولوس هایی که بر روی سراشیبی ها بنا شده اند باید به این موضوع دقت کرد. این نوع تله خطر مرگ ندارد اما حفاری و ادامه کار را متوقف می کند. برای جلوگیری از روبرو شدن با چشمه آب روش های زیادی استفاده می شود. یکی از این روش ها انجام حفاری به صورت عمودی است. همان گونه که گفقته شد اشیاء موجود در تومولوس حتما باید با استفاده از دستکش پلاستیکی جمع شوند، در غیر این صورت می تواند موجب بیماری هایی شود که درمان آن ها غیر ممکن است.

برای مقابله با احتمال ریزش تونل تومولوس باید این تدبیرها را انجام داد:

اگر قرار است تونل باز شود، برای به حداقل رساندن ریزش تونل، باید کف پهن تر و سقف نسبت به کف تنگ تر باشد، مثلا اگر کف ۲ متر است، باید سقف ۱٫۵ متر باشد، و اگر قرار باشد ارتفاع آن به قدری باشد که یک انسان درون آن احساس راحتی کند، باید از پایه های چوبی استفاده کرد. به جز مواردی که در بالا به آن اشاره کردیم در تومولوس ها هیچ خطر دیگری وجود ندارد. لطفا توجه داشته باشید که خرافاتی مانند طلسم در دفینه یابی وجود ندارد.

اتاقک تومولوس

اتاقک تومولوس

اتاقک تومولوس

درون لایه سنگی اتاقکی وجود دارد که مقبره در داخل آن قرار داده شده است. در این اتاق جسد پادشاه، لوازم جنگی، گنج و لوازم با ارزش موجود می باشد. کتیبه هایی که با خط میخی در آنجا پیدا می شود و نوشته های روی دیوار قدمت گورتپه ها را مشخص می کند. نوعی ماده خاص که از ترشحات گیاهان کوهی و … به دست آمده به دیواره های اتاقک پاشیده که باعث عدم نفوذ آب به اتاقک می شود. یک فضای بسته و آلوده به گازهای دفینه به وجود آمده است لذا بسیار خطرناک می باشد و ابتدا باید گاز تخلیه شود.

دژتپه

دژتپه

دژتپه

دژتپه نوعی قلعه باستانی بوده که بر روی پشته ای از سنگ و خاک ساخته شده است و از نظر استراتژی، طراحی و معماری کهن از بهترین نوع قلعه ها در برابر حمله دشمنان است. این نوع دژ ها بر روی تپه های دستساز یا طبیعی ساخته شده اند و در واقع درون تپه به جز خاک چیزی نیست. تنها در برخی موارد مکانی برای نگهداری مسکوکات، وسایل نظامی و غلات در داخل تپه، حفر و پلمپ شده است. همچنین به مرور زمان که تپه مخروبه شد ارتفاع تپه بیشتر و بیشتر می شود تا جایی که تپه به صورت کامل در زیر خاک رود.

شهرتپه

شهرتپه

شهرتپه

شهرتپه نوع شهر مسکونی باستانی بوده که بر روی تپه ای قرار داشته و در دوران مختلف باستان شناسی درون آن زندگی کرده اند. باید توجه داشت که به تدریج شهر در داخل تپه گم شده و پس از کاوش تپه دوباره پدیدار می شود. عبادت گاه، کاخ و … در این نوع تپه ها به وضوح دیده می شود. وجود قبرستان در جنوب شرقی شهر تپه ها حتمی است. باید توجه داشته که بیشتر آثار موجود در موزه ها از همین شهر تپه ها پیدا شده اند.

تبدیل تومولوس به موزه در کره جنوبی

جهت خرید فلزیاب به همراه آموزش رایگان، گارانتی معتبر، خدمات پس از فروش، تست در حضور مشتری و ارسال رایگان به تمام نقاط کشور می توانید با شماره ۰۹۹۱۷۵۷۹۰۰۱ تماس بگیرید!

درباره نویسنده: فلزیاب فروش

درود بر شما کاربران عزیز سایت IKPVDERAK. بنده مدیر این وب سایت دعوت می کنم برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد فلزیاب به شبکه های اجتماعی ما مراجعه کنید یا با شماره 09917579001 تماس بگیرد.